Hiệp định về các khía cạnh liên quan đến thương mại của quyền sở hữu trí tuệ (TRIPS)

Tác giả: Bảo hộ thương hiệu 1795 lượt xem Đăng ngày 04/12/2024

[Baohothuonghieu.com] Hiệp định TRIPS có hiệu lực từ ngày 1/1/1995 là điều ước đa phương toàn diện nhất về sở hữu trí tuệ cho đến thời điểm hiện tại, nằm trong khuôn khổ của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Đến nay, Hiệp định đã có 166 Quốc gia thành viên trên toàn thế giới, cũng chính là các thành viên của WTO. Việt Nam cũng đã gia nhập Hiệp định TRIPS từ ngày 11/1/2007 và trở thành một thành viên tích cực trong các hoạt động của Hiệp định này.

Các lĩnh vực sở hữu trí tuệ mà Hiệp định TRIPS điều chỉnh bao gồm: quyền tác giả và các quyền liên quan (ví dụ: quyền của người biểu diễn, nhà sản xuất bản ghi âm và tổ chức phát sóng);  nhãn hiệu bao gồm nhãn hiệu dịch vụ, chỉ dẫn địa lý bao gồm nguồn gốc xuất xứ; kiểu dáng công nghiệp; sáng chế bao gồm bảo hộ giống cây trồng mới; thiết kế bố trí mạch tích hợp; và thông tin chưa được tiết lộ bao gồm bí mật thương mại và dữ liệu thử nghiệm. 

Giới thiệu về Hiệp định về các khía cạnh liên quan đến thương mại của quyền sở hữu trí tuệ (TRIPS)
Giới thiệu về Hiệp định về các khía cạnh liên quan đến thương mại của quyền sở hữu trí tuệ (TRIPS)

Ba đặc điểm chính của Hiệp định TRIPS là:

Tiêu chuẩn

Đối với mỗi lĩnh vực sở hữu trí tuệ chính được quy định trong Hiệp định TRIPS, Hiệp định đặt ra các tiêu chuẩn bảo vệ tối thiểu mà mỗi Thành viên phải cung cấp. Mỗi yếu tố bảo vệ chính được xác định, cụ thể là đối tượng được bảo vệ, các quyền được trao và các ngoại lệ được phép đối với các quyền đó, và thời hạn bảo vệ tối thiểu. 

Hiệp định đặt ra các tiêu chuẩn này bằng cách yêu cầu, trước tiên, các nghĩa vụ về mặt nội dung của các công ước chính của WIPO, Công ước Paris về Bảo hộ Sở hữu Công nghiệp (Công ước Paris) và Công ước Berne về Bảo hộ Tác phẩm Văn học và Nghệ thuật (Công ước Berne) cùng với các sửa đổi mới nhất, phải được tuân thủ. Ngoại trừ các điều khoản của Công ước Berne về quyền nhân thân, tất cả các điều khoản về mặt nội dung chính của các công ước này đều được kết hợp bằng cách tham chiếu và do đó trở thành nghĩa vụ theo Hiệp định TRIPS giữa các quốc gia Thành viên TRIPS. Các điều khoản có liên quan được tìm thấy trong Điều 2.1 và Điều 9.1 của Hiệp định TRIPS, liên quan tương ứng đến Công ước Paris và Công ước Berne. 

Thứ hai, Hiệp định TRIPS bổ sung một số lượng lớn các nghĩa vụ bổ sung về các vấn đề mà các công ước hiện hành không đề cập hoặc được coi là không đầy đủ. Do đó, Hiệp định TRIPS đôi khi được gọi là Hiệp định Berne và Paris kết hợp.

Thực thi

Bộ điều khoản chính thứ hai liên quan đến các thủ tục và biện pháp khắc phục trong nước để thực thi quyền sở hữu trí tuệ. Hiệp định đặt ra một số nguyên tắc chung áp dụng cho tất cả các thủ tục thực thi quyền sở hữu trí tuệ. Ngoài ra, Hiệp định còn bao gồm các điều khoản về thủ tục và biện pháp khắc phục dân sự và hành chính, các biện pháp tạm thời, các yêu cầu đặc biệt liên quan đến các biện pháp biên giới và thủ tục hình sự, trong đó nêu rõ, ở một mức độ chi tiết nhất định, các thủ tục và biện pháp khắc phục phải có để chủ sở hữu quyền có thể thực thi hiệu quả các quyền của mình.

Hiệp định về các khía cạnh liên quan đến thương mại của quyền sở hữu trí tuệ (TRIPS)
Hiệp định về các khía cạnh liên quan đến thương mại của quyền sở hữu trí tuệ (TRIPS)

Giải quyết tranh chấp.

Hiệp định này đưa ra các tranh chấp giữa các Thành viên WTO về việc tôn trọng các nghĩa vụ TRIPS theo các thủ tục giải quyết tranh chấp của WTO.

Ngoài ra, Hiệp định còn đưa ra một số nguyên tắc cơ bản nhất định, chẳng hạn như nguyên tắc đối xử quốc gia và tối huệ quốc, và một số quy tắc chung để đảm bảo rằng những khó khăn về thủ tục trong việc có được hoặc duy trì quyền sở hữu trí tuệ không làm mất đi những lợi ích thực chất phát sinh từ Hiệp định. Các nghĩa vụ theo Hiệp định sẽ được áp dụng như nhau đối với tất cả các quốc gia thành viên, nhưng các quốc gia đang phát triển sẽ có thời gian dài hơn để thực hiện chúng. Các Hiệp định chuyển tiếp đặc biệt sẽ được áp dụng trong trường hợp một quốc gia đang phát triển hiện không cung cấp bảo vệ bằng sáng chế sản phẩm trong lĩnh vực dược phẩm.

Tuy nhiên, Hiệp định TRIPS là một Hiệp định về tiêu chuẩn bảo hộ sở hữu trí tuệ tối thiểu. Hiệp định cho phép các Quốc gia thành viên đưa ra các biện pháp bảo vệ rộng rãi hơn đối với sở hữu trí tuệ nếu họ muốn. Các Quốc gia thành viên được tự do quyết định phương pháp phù hợp để thực hiện các điều khoản của Hiệp định trong hệ thống pháp luật và thông lệ của riêng họ.

(Theo Tổ chức Thương mại Thế giới WTO, Tổng quan về Hiệp định TRIPS)

Tham khảo thêm >> Dịch vụ đăng ký Sở hữu trí tuệ

    Gặp Luật Sư Sở Hữu Trí Tuệ Để Được Tư Vấn

    Bảo hộ Thương hiệu - Sáng chế Kiểu dáng - Nhượng quyền - Xử lý vi phạm

    Bài viết cùng chủ đề:

    Cơ hội nào cho Ngành công nghiệp sáng tạo Việt?
    381 lượt xem 14/08/2026

    Vừa qua, Luật sư Nguyễn Thanh Hà đã có một buổi phỏng vấn với Cục Bản quyền tác giả về việc bảo vệ quyền tác giả đối với các sản phẩm sáng tạo có tận dụng AI trước tỷ lệ bị tẩy chay cao:   Thưa luât sư khoảng trống pháp lý lớn nhất trong...

    Cuộc chiến trên thị trường quảng cáo Việt trong thời đại AI
    445 lượt xem 14/08/2026

    Vừa qua, Luật sư Nguyễn Thanh Hà đã có một buổi phỏng vấn với Cục Bản quyền tác giả về việc bảo hộ quyền tác giả đối với các sản phẩm bị AI “lấy cắp” ý tưởng:   Theo luật sư, luật hiện hành đã có biện pháp nào khi xử lý các hành vi...

    Cách Gen Z hồi sinh nghệ thuật dân tộc
    371 lượt xem 14/08/2026

    Vừa qua, Luật sư Nguyễn Thanh Hà đã có một buổi phỏng vấn với Cục Bản quyền tác giả về việc bảo vệ bản quyền đối với các tác phẩm nghệ thuật truyền thống của các nghệ sĩ trẻ:   Thưa luật sư, thực tế hiện nay việc bảo vệ bản quyền nghệ thuật truyền...

    SBLAW Bảo Hộ Thành Công Kiểu Dáng Công Nghiệp “Xe Tự Hành” Cho TNG
    521 lượt xem 10/07/2026

    Trong xu hướng tự động hóa và chuyển đổi số sản xuất hiện nay, các thiết bị công nghệ như xe tự hành đóng vai trò là “trái tim” vận hành của các nhà máy thông minh. Việc chủ động xác lập quyền sở hữu trí tuệ đối với các thiết kế phần cứng độc...

    Nghĩa vụ trả tiền bản quyền khi sử dụng âm nhạc trong hoạt động kinh doanh
    514 lượt xem 08/07/2026

    Báo Xây dựng có bài phỏng vấn luật sư Nguyễn Thanh Hà, chủ tịch SBLAW về chủ đề Nghĩa vụ trả tiền bản quyền khi sử dụng âm nhạc trong hoạt động kinh doanh. Sau đây chúng tôi trân trọng giới thiệu nội dung bài phỏng vấn. Kính thưa luật sư Nguyễn Thanh Hà, Chủ...

    Vấn đề chế tài đối với hành vi gian lận mã vùng trồng.
    416 lượt xem 02/07/2026

    Luật sư Thanh Hà, chủ tịch SBLAW trả lời Đài tiếng nói Hồ Chí Minh về vấn đề chế tài đối với hành vi gian lận mã vùng trồng, mời các bạn xem nội dung tại đây: Câu hỏi: Thưa luật sư, hành vi mượn hoặc làm giả mã vùng trồng có thể bị xử...

    Bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ là bảo vệ môi trường đổi mới sáng tạo của quốc gia
    372 lượt xem 01/07/2026

    TTXVN có bài phỏng vấn Luật sư Nguyễn Thanh Hà – Chủ tịch SBLAW về nỗ lực của Việt Nam trong thực thi quyền sở hữu trí tuệ. SBLAW trân trọng giới thiệu nội dung bài phỏng vấn: Câu hỏi: Xin ông cho biết đánh giá về nỗ lực của Việt Nam trong thực thi...

    Phạt đến 30 triệu đồng khi chia sẻ bài báo: Hiểu sao cho đúng từ ngày 1/7?
    521 lượt xem 29/06/2026

    Luật sư Nguyễn Thanh Hà – Chủ tịch Công ty luật SBLAW trả lời Báo Xây dựng với chủ đề về Phạt đến 30 triệu đồng khi chia sẻ bài báo: Hiểu sao cho đúng từ ngày 1/7? Sau đây là nội dung trả lời phỏng vấn: Mới đây, Chính phủ đã ban hành Nghị định...

    Thương hiệu Việt ra biển lớn và “cuốn visa” sở hữu trí tuệ
    492 lượt xem 22/06/2026

    Vai trò của SHTT trong việc đưa thương hiệu Việt Nam ra thế giới. Trong kỷ nguyên kinh tế tri thức và hội nhập, “vươn ra biển lớn” không còn là một lựa chọn, mà đã trở thành con đường tất yếu để các doanh nghiệp Việt Nam tự định vị và phát triển. Từ...

    Vụ việc MV Come My Way dưới góc nhìn luật sư
    354 lượt xem 12/06/2026

    Luật sư Nguyễn Thanh Hà chủ tịch công ty luật SBLAW đã trả lời phóng viên về vụ việc MV Come My Way với nội dung sau: Dựa trên những gì Antiantiart (AAA) đã công khai thừa nhận, gồm việc đưa tác phẩm Tàn Chỉ vào moodboard, sau đó “bóc tách cấu kiện, mảng phù...

    Bảo vệ bản quyền trên không gian mạng
    326 lượt xem 12/06/2026

    Luật sư Nguyễn Thanh Hà, chủ tịch SBLAW đã có phần trao đổi cùng VTV4 Đài truyền hình Việt Nam về chủ đề bảo vệ bản quyền trên không gian mạng.  Câu hỏi: Thưa ông/bà, việc Quốc hội thông qua và chính thức đưa vào hiệu lực Luật sửa đổi, bổ sung một số điều...

    Bị Xâm Phạm Nhãn Hiệu: Khi Nào Nên Khởi Kiện Tại Tòa Án Hoặc Trọng Tài?
    415 lượt xem 07/06/2026

    Vấn Nạn Xâm Phạm Nhãn Hiệu: Ngòi Nổ Hủy Diệt Doanh Nghiệp Đăng ký thành công nhãn hiệu mới chỉ là bước khởi đầu. Trong bối cảnh nền kinh tế số và thương mại điện tử phát triển bùng nổ, việc giữ gìn và bảo vệ nhãn hiệu khỏi các hành vi sao chép, làm...

    Luật Sư Bảo Vệ Quyền Sở Hữu Trí Tuệ Trong Các Vụ Án Hình Sự Tại Việt Nam – SBLAW
    348 lượt xem 06/06/2026

    Xu Hướng Hình Sự Hóa Các Vi Phạm Sở Hữu Trí Tuệ Tại Việt Nam Trong vài năm trở lại đây, cục diện bảo hộ tài sản trí tuệ tại Việt Nam đã có bước chuyển dịch mạnh mẽ. Trước đây, khi phát hiện hàng giả, hàng nhái, mạo danh thương hiệu hay vi phạm...

    Khởi Kiện Xâm Phạm Sở Hữu Trí Tuệ: Giải Pháp Cột Lõi Bảo Vệ Doanh Nghiệp Tại Tòa
    432 lượt xem 06/06/2026

    Khi Bản Quyền Và Thương Hiệu Bị Đánh Cắp: Đã Đến Lúc Lên Tiếng Trước Tòa Án Trong nền kinh tế tri thức, tài sản sở hữu trí tuệ (SHTT) bao gồm: nhãn hiệu, bản quyền tác giả, sáng chế và bí mật kinh doanh chính là dòng máu nuôi sống doanh nghiệp. Tuy nhiên,...

    Luật sư Nguyễn Thanh Hà tham gia bào chữa trong vụ án hình sự về Sở hữu trí tuệ
    359 lượt xem 06/06/2026

    Trong bối cảnh nền kinh tế số phát triển vượt bậc, các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ (SHTT) ngày càng tinh vi và có xu hướng hình sự hóa mạnh mẽ. Mới đây, Luật sư Nguyễn Thanh Hà – Chủ tịch Công ty Luật TNHH SB Law (SBLAW) đã chính thức...

    Những điểm mới về quản trị tài sản sở hữu trí tuệ trong luật sở hữu trí tuệ năm 2025.
    317 lượt xem 06/06/2026

    Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi năm 2025 đã chính thức có hiệu lực từ ngày 01/04/2026. Nếu như các lần sửa đổi trước đây của Luật SHTT chủ yếu tập trung vào các vấn đề liên quan đến xác lập quyền và thực thi quyền nhằm đáp ứng yêu cầu thực tiễn cũng...

    0904.340.664