Giới thiệu: Bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ (SHTT) sẽ không có ý nghĩa nếu các biện pháp thực thi yếu kém và thiếu tính răn đe. Nhận thức rõ điều này, Dự thảo Luật SHTT sửa đổi 2025 đã đề xuất hàng loạt các quy định mới nhằm nâng cao hiệu quả của hoạt động bảo vệ quyền, từ việc tăng mức xử phạt đến bổ sung thẩm quyền cho các cơ quan thực thi và siết chặt quản lý trên không gian mạng.
1. Nâng cao mức bồi thường thiệt hại dân sự Để tăng tính răn đe đối với các hành vi xâm phạm, dự thảo đã đề xuất nâng mức bồi thường thiệt hại theo luật định (khi không thể xác định thiệt hại thực tế) lên đáng kể:
- Thiệt hại về vật chất: Mức bồi thường tối đa do Tòa án ấn định được nâng từ 500 triệu đồng lên 1 tỷ đồng.
- Thiệt hại về tinh thần: Khung bồi thường được nâng từ 5 – 50 triệu đồng lên 20 – 200 triệu đồng.
2. Mở rộng thẩm quyền và cơ chế xử lý vi phạm
- Bổ sung lực lượng thực thi: Các cơ quan Bộ đội Biên phòng và Cảnh sát biển được bổ sung vào danh sách các cơ quan có thẩm quyền xử lý hành vi xâm phạm quyền SHTT. Điều này đặc biệt quan trọng trong việc kiểm soát hàng hóa giả mạo SHTT tại khu vực biên giới, cửa khẩu và trên biển.
- Chỉ định cơ quan đầu mối: Bổ sung quy định cho phép chủ thể quyền thông báo cho cơ quan quản lý nhà nước về SHTT khi các yêu cầu bảo vệ quyền của họ bằng biện pháp hành chính không được các cơ quan khác giải quyết. Quy định này nhằm giải quyết tình trạng đùn đẩy trách nhiệm giữa các cơ quan thực thi.
- Khuyến khích hòa giải thương mại: Dự thảo bổ sung việc “sử dụng hòa giải thương mại để giải quyết tranh chấp, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ” như một biện pháp tự bảo vệ của chủ thể quyền, thúc đẩy các phương thức giải quyết tranh chấp ngoài tòa án hiệu quả.3. Các biện pháp mạnh tay đối với hàng giả mạo SHTT
- Bắt buộc tiêu hủy: Dự thảo bổ sung khoản 6 vào Điều 202, quy định “Buộc tiêu hủy hàng hóa, nguyên liệu, vật liệu và phương tiện được sử dụng để sản xuất, kinh doanh hàng hóa giả mạo về sở hữu trí tuệ”. Quy định này cứng rắn hơn so với luật hiện hành (cho phép lựa chọn phân phối phi thương mại) và phù hợp với cam kết trong Hiệp định CPTPP.4. Chống lạm dụng thủ tục bảo vệ quyền SHTT
– Để ngăn chặn tình trạng một số tổ chức, cá nhân lạm dụng các thủ tục pháp lý để gây khó khăn cho đối thủ cạnh tranh, dự thảo đã làm rõ hơn về “hành vi lạm dụng thủ tục bảo vệ quyền”. Một phương án đề xuất bao gồm cả “hành vi thực hiện thủ tục bảo vệ quyền bởi tổ chức, cá nhân không phải chủ thể có quyền”. Tổ chức, cá nhân bị thiệt hại do hành vi lạm dụng này có quyền yêu cầu Tòa án buộc bên lạm dụng bồi thường thiệt hại, bao gồm cả chi phí thuê luật sư.
5. Làm rõ các hành vi bị xử lý hình sự– Dự thảo đưa ra phương án sửa đổi Điều 212 để làm rõ hơn các hành vi xâm phạm có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự, cụ thể là các hành vi liên quan đến “hàng giả mạo nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý, bí mật kinh doanh, xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan có yếu tố cấu thành tội phạm”.
Tham khảo thêm tại đây: 5. Bc ra soat chu truong VBPL DUQT 20.8